Τελευταίο κάλεσμα: Τα στοίχηματα είναι μεγάλα

This post is also available in: Αγγλικα

Τα στοίχηματα είναι μεγάλα

Κάλεσμα από το “Beyond Europe” για τη διεθνή κατασκήνωση στη Χαλκιδική – 18-25 Αυγούστου 2015

ΟΧΙ στο καπιταλισμό! Από τη στιγμή που ανακοινώθηκε το δημοψήφισμα στην Ελλάδα, φάνηκε να έχει ένα ιδιαίτερο συμβολικό νόημα, κάτι που επιβεβαιώθηκε και από το αποτέλεσμα και από τις αντιδράσεις που ακολούθησαν: Το “Όχι” δεν ήταν μόνο εναντίον ενός νέου δανεισμού με τις συνήθεις συνθήκες μεταρρυθμίσεων της ΕΕ. Ήταν επίσης η φωνή του λαού εναντίον της έλλειψης εναλλακτικών λύσεων στην πολιτική της Ευρωπαϊκής πολιτικής με την Γερμανική λιτότητα. Το ελληνικό ΟΧΙ οφείλεται επίσης στην κρίση της νομιμοποίησης του νεοφιλελεύθερου καπιταλισμού που υπάρχει στην Ευρώπη από την αρχή της οικονομικής κρίσης. Ακόμη και αν οι διαρκώς αυξανόμενες κοινωνικές αντιθέσεις δεν μπορούν να καλυφθούν με την ιδεολογία τόσο εύκολα πλέον, η ιδέα μιας απελευθερωμένης κοινωνίας δεν φαίνεται να είναι πιο κοντά με κανένα τρόπο. Τα αντιεξουσιαστικά κινήματα έχουν χάσει την φωνή τους και είναι παγιδευμένα στα δικά τους προβλήματα και θέματα ή, στην καλύτερη περίπτωση, στους δικούς τους τοπικούς αγώνες, ενώ αντιμετωπίζουν ακόμη μια πολύ ανώτερη αντίθετη δύναμη. Αυτό που χρειάζεται να γίνει τώρα είναι να ξεπεράσουμε την σιωπή μετά την αποτυχία του κινήματος εναντίον της παγκοσμιοποίησης. Αυτό που πρέπει να κάνουμε είναι να συνεχίσουμε να οργανωνόμαστε, να ενισχύσουμε την διαδικτύωσή μας και να σχεδιάσουμε τις κινήσεις μας εναντίον του Καπιταλισμού και τις εκφάνσεις του σε όλη την Ευρώπη.

Η κατασκήνωση στην Χαλκιδική είναι ένα βήμα προς αυτή την κατεύθυνση. Δεν είναι η πρώτη φορά που συνέρχεται το “Beyond Europe” σαν μια Διευρωπαϊκή συμμαχία, αλλά θέλουμε να έλθουμε σε μια κατανόηση των κοινωνικών μας σχέσεων στην παρούσα κατάσταση, θέλουμε να βρούμε κοινό τόπο και να λύσουμε τις διαφορές μας. Επιθυμούμε να απευθυνθούμε όχι μόνο στους συντρόφους μας οργανωμένους στο “Beyond Europe”, αλλά και στα αντιεξουσιαστικά κινήματα και δίκτυα της Ευρώπης.

Γιατί στην Χαλκιδική; Γιατί στην Ελλάδα;

Στα αποκεφαλισμένα βουνά και στα αποψιλωμένα πλέον δάση της Βορειοανατολικής Χαλκιδικής, στην περιοχή των Σκουριών, βρίσκει κανείς ένα από τα μεγαλύτερα “αναπτυξιακά προγράμματα” στην ιστορία της νεότερης Ελλάδας. Στις Σκουριές και στην Ελλάδα, δεν είναι μόνο η ιστορία των πλουσίων, των εξουσιαστών και των καταπιεστών που γράφεται, αλλά επίσης και των φτωχών, των αδυνάτων και των καταπιεσμένων. Η παρουσία μας στην Χαλκιδική είναι ακόμα μια προσπάθεια να δυναμώσουμε και να επεκτείνουμε την διεθνή μας συζήτηση πάνω στον αντικαπιταλισμό και την οικολογία. Μια διάσταση είναι ήδη ξεκάθαρη: Πολεμούμε για να ανατρέψουμε το καπιταλιστικό σύστημα και τις εξουσιαστικές του δομές, τα κυρίαρχα μέσα παραγωγής που οδηγούν στην εκμετάλλευση των ανθρώπων. Προσπαθούμε να δημιουργήσουμε αυτο-οργανωμένες και αποκεντρωμένες κοινωνικές κσι πολιτικές δομές, έτσι ώστε η παραγωγή αγαθών να υπηρετεί τις ανάγκες των ανθρώπων, και να δείξουμε τον δρόμο για έξοδο από την κυριαρχία του καπιταλισμού και να προχωρήσουμε πέρα από το κράτος και το έθνος. Συναντιόμαστε εδώ για να δείξουμε την αλληλεγγύη μας προς τους τοπικούς αγώνες στην Ελλάδα και στην Χαλκιδική, αλλά επίσης για να μάθουμε κάτι και από αυτούς.

Σχέδιο Α; Σχέδιο Β; Σχέδιο Γ!

Αντίθετα με την προπαγάνδα στα περισσότερα μέρη της Ευρώπης, ένα “Grexit” δεν συζητήθηκε ποτέ σοβαρά από την ελληνική κυβέρνηση. Αυτό που ήθελε να αλλάξει στην πραγματικότητα ήταν ο τρόπος που το κέρδος παράγεται στην Ελλάδα. Το Σχέδιο Α, αποφασισμένο στο Βερολίνο και εκτελεσμένο στις Βρυξέλλες, ήταν ένα σχέδιο αυστηρής λιτότητας και σταθεροποίησης του προϋπολογισμού εις βάρος των εργαζομένων, των ιδιοκτητών μικρών επιχειρήσεων, των ανέργων, των συνταξιούχων και των επισφαλών ανθρώπων. Η νέα όμως ελληνική κυβέρνηση και οι υποστηρικτές της είχαν ένα Σχέδιο Β στο μυαλό τους. Σύμφωνα μ’ αυτο, ήθελαν να κάνουν τους πλούσιους και τους κατέχοντες να πληρώσουν. Ένα βαθμό αναδιανομής από τα πάνω προς τα κάτω αντί για το αντίθετο (χωρίς όμως αλλαγές στις καπιταλιστικές επιχειρήσεις βασικά). Αυτός ο αριστερός δημοκρατικός δρόμος μπορεί αρχικά να αποφύγει την άμεση φτωχοποίηση και να περιορίσει τις ανθρωπιστικές καταστροφές (όπως την κατάρρευση του δημόσιου συστήματος υγείας της Ελλάδας) – και είναι μ’ αυτό τον τρόπο πιο επιθυμητός από τις επιταγές του Σχεδίου Α, αλλά δεν είναι ακόμη αρκετός. Επειδή αυτό το Σχέδιο Β δεν είναι παρά ένα μείγμα νοσταλγίας για τις περασμένες δεκαετίες, περιλαμβανομένης και μιας ισχυρής κοινωνίας πρόνοιας, και μια έλλειψη προοπτικής πάνω από τα συνηθισμένα. Το “Beyond Europe” δεν ήταν ποτέ για ένα πιο ίσο, πιο ευγενικό καπιταλισμό, αλλά για την κατάργησή του. Μια κρίση που είναι αποτέλεσμα του καπιταλιστικού συστήματος δεν πρέπει να ξεπεραστεί με την αναβίωση της προηγούμενης κατάστασης, αλλά με τον αγώνα ενάντια στην αιτία: τον καπιταλισμό. “Για μια Αντιεξουσιαστική Ευρώπη υπεράνω του κράτους, του έθνους και του κεφαλαίου” δεν είναι λοιπόν μια υπέρ ριζοσπαστική απαίτηση, αλλά η μόνη λογική και “βιώσιμη” λύση στην σημερινή τρέλα και την συνεχή επανάληψή της. Στην αντιεθνική μας κατασκήνωση θέλουμε να αντιμετωπίσουμε το θέμα του πώς, μαζί, μπορούμε να επεκτείνουμε το “Όχι στον νεοφιλελευθερισμό” των Ελλήνων σε ένα Πανευρωπαϊκό “Όχι στον καπιταλισμό”.

Αντιεξουσιαστικό κίνημα αντί εθνικής ενότητας

Όσο σύνθετο κι αν ήταν το “Όχι” του ελληνικού πληθυσμού, που τόσο πολύ το εκμεταλλεύτηκαν μετά το δημοψήφισμα της 5ης Ιουλίου, κανένας δεν ρωτάει τα κοινωνικά κινήματα, που το παρήγαγαν εν μέρει, εάν συμφωνούν με την ερμηνεία του. Για ακόμη μια φορά, μια μεγάλη αυταπάτη είναι ξεκάθαρη, ακόμη κι αν είναι περιστασιακή: η αυταπάτη ότι εκλογές και δημοψηφίσματα μπορούν να οδηγήσουν στην ενίσχυση των συμφερόντων του κόσμου. Ούτε το μεγάλο “Όχι” ούτε η πολύ κακή συμφωνία στις εβδομάδες που ακολούθησαν μπορούν να κρύψουν αυτό το γεγονός. Το δημοψήφισμα δεν είχε μόνο ταξικό χαρακτήρα, αλλά είχε και εθνικιστικό χαρακτήρα – που έγινε το σπουδαίο “χαρτί” της εθνικής ενότητας για τον Τσίπρα και την κυβέρνησή του. Αυτό ήταν επίσης και το εργαλείο που έκανε δυνατό να επιβάλει ένα πακέτο 13 δισεκατομμυρίων στους συμπολίτες του μια εβδομάδα μετά το “Όχι”. Σε τέτοιες καταστάσεις, η πίεση των κοινωνικών κινημάτων είναι ιδιαίτερα απαραίτητη, διότι το “Όχι” δεν πρέπει να υπάρχει μόνο για μια μέρα, αλλά να είναι μια μόνιμη σοβαρή αντίσταση. Η πολυσυζητημένη εναλλακτική στον Σύριζα, όπως κάθε αριστερή εναλλακτική, δεν μπορεί να υπάρξει χωρίς κοινωνικά κινήματα. Δεν πρέπει να ξεχνούμε πώς ο Σύριζα αναπτύχθηκε από ένα μικρό κόμμα στο ισχυρότερο πολιτικό κόμμα στην Ελλάδα σε μικρό χρονικό διάστημα: το κόμμα εκμεταλλεύθηκε μια κινητοποιημένη κοινωνία για να προωθήσουν τους εαυτούς τους σαν μια πολιτική δύναμη. Η ελληνική κοινωνία κινητοποιήθηκε από κινήματα και πρωτοβουλίες που πήραν τα λουριά στα χέρια τους και προσπάθησαν να ξεπεράσουν θεσμοθετημένη άμυνα και τοπικούς αγώνες μέσω ενωτικών προοπτικών αυτο-οργάνωσης και κοινωνικού μετασχηματισμού. Αλλά τι σημαίνουν όλα αυτά τα γεγονότα των πρόσφατων εβδομάδων και μηνών για την Ευρωπαική αλληλεγγύη με τα ελληνικά κινήματα; Μήπως η ελληνική κυβέρνηση χάνει έτσι την εμπιστοσύνη που της έλαχε, εάν δεν δει το νόημα της διαλεκτικής μεταξύ κινήματος και κυβέρνησης; Ή μήπως κάναμε λάθος στην περίπτωση της Ελλάδας και πρέπει τώρα να βγάλουμε άλλα συμπεράσματα, διότι μια φιμωμένη ελληνική κυβέρνηση με καλή καρδιά είναι εκεί απλά για να εφαρμόσει “πραγματικές” (δηλαδή νεοφιλελεύθερες) πολιτικές; Αυτή ακριβώς είναι η συζήτηση που θέλουμε να κάνουμε στην κατασκήνωση, σε συνεργασία με το τοπικό κίνημα ενάντια στην εξόρυξη του χρυσού και τις εμπειρίες τους στη θεωρία και στην πράξη.

Επιπροσθέτως: Πρέπει να βγάλουμε τα συμπεράσματά μας μετά από έξι χρόνια αγώνων για την κρίση, πολεμώντας στους τομείς της παραγωγής και της αναπαραγωγής για τα δικαιώματά μας, εναντίον πίεσης και αποκλεισμού στη δουλειά και εναντίον του “Φρουρίου-Ευρώπη”. Τι νομίζετε για ιδέες χειραφέτησης και την διάδοσή τους καθώς και σχέσεις με αριστερά κόμματα από την σκοπιά του αντιεξουσιαστικού κινήματος; Δεν έχουμε ένα κυρίαρχο σχέδιο για την ανατροπή αυτής της κοινωνίας. Η ιδεολογία του “Δεν υπάρχουν εναλλακτικές” μπόρεσε να επικρατήσει γιατι δεν υπήρχε καμιά αντίσταση. Υπάρχουν ερωτήματα για το τι μπορεί να προσφέρουν οι αντιεξουσιαστικές δυνάμεις στην Ευρώπη – εκτός από μεταρρυθμιστικά σχέδια – που θέλουμε να συζητήσουμε μαζί σας στην κατασκήνωση.

Το “αναγκαστικό διάλειμμα” στην διεθνή δικτύωση μετά την κατάρρευση του κινήματος εναντίον της παγκοσμιοποίησης πρέπει τώρα να τελειώσει. Τα πρώτα βήματα έχουν γίνει κιόλας, και με την κατασκήνωση του “Beyond Europe” θέλουμε να προχωρήσουμε παραπέρα σ’ αυτή την κατεύθυνση. Θέλουμε να μιλήσουμε για τον τρόπο με τον οποίο η κοινωνία είναι οργανωμένη και θέλουμε να βρούμε μια βάση για συλλογικές δράσεις εναντίον της. Η κατασκήνωση μας προσφέρει την ευκαιρία για να ενισχύσουμε διεθνείς επαφές και έτσι να ξεκινήσουμε μια διαδικασία επικοινωνίας μεταξύ των κινημάτων διαφόρων χωρών. Χρειαζόμαστε μια διαρκή ανοικτή συζήτηση για κοινές προοπτικές στην πράξη. Αυτή η κατανόηση ενός πρακτικού αντιεθνικού διεθνισμού πρέπει να είναι μέρος της επίθεσης της αντιεξουσιαστικής αριστεράς. Το αποτέλεσμα όμως δεν πρέπει να είναι το επόμενο “Ευρωπαικό Φόρουμ” ή κάποιες λίγο δικτυωμένες δράσεις αλληλεγγύης. Πρόκειται για μια επιστροφή στην πολιτική, αλλά συγχρόνως και μια απομάκρυνση από την κλασική πολιτική.

Beyond Europe, Αύγουστος 2015